بذر گل شاه پسند

گل شاهپسند | Verbena 

گل شاه پسند "Verbena" درختی گلدار و همیشه سبز، بومی مناطق گرمسیر آمریکا و آفریقاست. بذر گل شاه پسند گیاهی یک‌ساله و زینتی است که به‌خاطر گل‌های رنگین و رشد سریعش شناخته می‌شود؛ بذر گل شاه پسند گزینه‌ای مناسب برای باغبانان مبتدی و حرفه‌ای است. در این معرفی کوتاه دو بار نام بذر گل شاه پسند آمده تا به‌سرعت موضوع صفحه مشخص شود و شما بدانید با چه محصولی روبه‌رو هستید.

شاه پسند (Impatiens balsamina) بومی مناطقی از آسیا بوده و اکنون در بسیاری از باغ‌ها و فضای سبز جهان کشت می‌شود. ویژگی‌های برجسته‌ای مثل تنوع رنگ، گلدهی طولانی و توانایی خودتلقیح باعث شده بذر گل شاه پسند یکی از پرفروش‌ترین بذرهای گل در فصل بهار و تابستان باشد. این گیاه دارای گل آذین چتری با گل‌هایی به رنگ‌های قرمز- نارنجی و یا دو رنگ جدا از هم و زرد، است. شاه پسند زود به گل رفته و در بهار، تابستان و پائیز گل می‌دهد و با اولین سرمای سخت از بین می‌رود. گل شاه پسند در مناطق گرمسیر تمامی طول سال بر روی گل بوده و در مناطق نیمه گرمسیر یا سردسیری در فصل گرم به گل می‌رود. این گیاه، انتخاب خوبی برای استفاده به عنوان مرز یک گلزار است.

گل شاه‌پسند، بهتر است به صورت انبوه کاشته شود، به دلیل اینکه خیلی کوچکتر از آن است که به تنهایی پس زمینه زیبایی را ایجاد کند. گل‌های شاه‌پسند پروانه‌ها را به خود جذب می‌کنند و یک گیاه ضروری برای باغ شما می‌باشند. از ویژگی‌های شاه پسند، دگرباروری است که در اثر این ویژگی به طور طبیعی تلاقی صورت گرفته و به راحتی رنگ‌های مختلف و دورگه‌های طبیعی در آن به وجود می‌آید. شاه پسند درختچه کوچک گلدانی است که در مناطق سردسیر و هوای زمستانی باید در گلخانه نگهداری شود. در دمای حدود صفر از بین می‌رود. در مناطق گرمسیر در هوای آزاد کشت شده و گاهی به عنوان گیاه فضای سبز نیز استفاده می‌شود. گل شاهپسند دارای انواع یکساله و دو ساله با گل‌های چتری شکل و رنگ‌های متنوع و با دوام و قشنگ می‌باشند.

جهت خرید بذر گل به فروشگاه بذر گل و گیاه نازبو مراجعه کنید.

ویژگی‌ها و مزایای بذر گل شاه پسند

• تنوع رنگی: گل‌های صورتی، قرمز، بنفش، سفید، نارنجی و ترکیبی.
• گلدهی طولانی: از اوایل تابستان تا اولین سرما.
• کاشت آسان: جوانه‌زنی سریع و نگهداری کم‌دردسر.
• جذب مفید‌ها: زنبور و پروانه‌ها را جذب می‌کند.
• خودتلقیح و خودپراکنی: کپسول‌های بذر انفجاری که موجب خودپراکنی می‌شوند.

• این ویژگی‌ها باعث می‌شود بذر گل شاه پسند گزینه‌ای جذاب برای حاشیه‌کاری، گلدان و کاشت انبوه در فضاهای شهری و باغ‌ها باشد.

از انواع گل شاه پسند که در گل کاری‌ها مورد نظر است و کاشته می‌شود در زیر شرح داده شده است:

1. گل شاه پسند Aubletia که یکساله است و گل‌های آن صورتی و قرمز به بلندی 25 تا 30 سانتیمتر می‌باشند.
2.  گل شاه پسند سبد گل به رنگ صورتی و بنفش که گل‌دهی فراوانی دارد.
3. گل شاه پسند بنفش که گل‌دهی خیلی طولانی دارد.
4. گل شاه پسند دو رگه که گیاهی دو ساله به بلندی 30 تا 40 سانتیمتر است و گل‌های آن معطر سفید یا صورتی درشت هستند.

زیستگاه طبیعی و پراکندگی

شاه پسند بومی نواحی گرمسیری و نیمه‌گرمسیری آسیا است اما به‌دلیل کشت وسیع اکنون در مناطق معتدل هم رشد می‌کند. در برخی مناطق، به‌دلیل پراکنش خودبخودی بذرها، به‌صورت طبیعی‌شده مشاهده می‌شود؛ بنابراین هنگام کاشت در محدوده‌های حساس اکولوژیک احتیاط کنید.

ابعاد و خصوصیات ظاهری گیاه

گیاه شاه پسند معمولاً ارتفاعی بین 30 تا 75 سانتی‌متر دارد و برخی ارقام تا حدود 1 متر رشد می‌کنند. ساقه‌ها گوشتی و برگ‌ها متناوب، بیضی‌شکل با حاشیه دندانه‌ای هستند. گل‌ها منفرد یا در خوشه‌های کوچک و در کنار برگ‌ها ظاهر می‌شوند؛ کپسول بذر پس از رسیدن با فشار می‌پاشد.

اگر دنبال گیاهی با فرم جمع‌وجور برای گلدان هستید یا رقم بلندقامت برای حاشیه، بذر گل شاه پسند تنوع مناسبی ارائه می‌دهد.

طرز کاشت گل شاه پسند

• بذر شاهپسند دارای پوشش سختی می‌باشد جهت اینکه زودتر و بهتر جوانه بزند، بذرها را در آب بخیسانید و زمانیکه که متورم شدند آن‌ها را برداشته و در عمق 1 تا 1.5 سانتیمتری خاک قرار دهید.
• بذر گل شاه پسند را شهریور ماه نشاء می‌کنند، برای آن که بذر زودتر جوانه بزند باید 24 ساعت آن‌ها را در آب خیسانده و بعد بکارند.
• سینی بذرهای خود را تا نیمه از این خاک پر کنید. برای شروع بذرها از خاک باغچه استفاده نکنید.
• خاکی که به تازگی از باغچه خارج کرده‌اید، پاکیزه نیست و ممکن است انگل‌ها و بیماری‌های گیاهی در خود داشته باشد. به علاوه خیلی سنگین بوده و به راحتی تخلیه نمی‌شود.
• به مخلوط خاک خود آب اضافه کنید تا مرطوب شود. این کار به دانه‌ها کمک می‌کند که زمانی که کاشته شدند سر جای خود باقی بمانند. بذرها را بر روی سینی خاک خود بپاشید.
• بذرها را با لایه‌ای نازک از کود گیاهی بپوشانید. مطمئن شوید که همه دانه‌ها پوشانده شوند، به این دلیل که بذر گل شاه‌پسند برای جوانه زدن به تاریکی نیاز دارد.
• سینی بذرها را در یک مکان گرم و تاریک قرار دهید. دمای مکان قرار دادن سینی را حدود 15 تا 20 روز در حدود 18 درجه سانتیمتر نگه دارید تا بذرها جوانه بزنند.
• زمانی که به نظر می‌رسد که سینی در حال خشک شدن است، به آن آب بپاشید.
• بعد از اینکه اکثر دانه‌ها جوانه زده و سبز شدند، سینی را به یک مکان نورگیر منتقل کنید.
• دما باید حدود 18 تا 21 درجه در طول روز و بین 12 تا 15 درجه در طول شب نگه داشته شود تا گیاه‌ها بهترین رشد را داشته باشند.
• پس از آن که بوته‌ها 6 برگی شدند بهتر است بوته‌ها را در ظرف نشا دیگری به فواصل 10 سانتیمتر بکارند.
• اوایل بهار برای ساختن تپه یا حاشیه‌های تابستانی و پاییزی، نشاهای گل شاه پسند را به فواصل 30 سانتیمتر می‌کارند.

روش نگهداری گل شاهپسند

برای پرورش و کاشت هر گلی نیاز به برخی شرایط خاص داریم. این که خاک مناسب برای کشت این گیاه به چه صورت باشد، یا این که در چه دمایی قرار گیرد. و نور مورد نیاز آن به چه میزان باشد. همه و همه در رشد و پرورش گل‌ها تاثیر گذار است.
 

زمان کاشت بذر  : زمان کاشت بذر آن می‌تواند اواخر شهریور یا اواخر زمستان در گلخانه یا خزانه باشد.

نور مناسب:  برای کاشت بذر گل شاهپسند نور مستقیم خورشید، حداقل 5 تا 6 ساعت است. از این رو اگر در خانه‌های آپارتمانی زندگی می‌کنید، بهتر است حتماً گل شاهپسند را در معرض نور خورشید قرار دهید. اگر این گل با کمبود نور مواجه شود، گلدهی مناسبی نخواهد داشت. از طرف دیگر برگ های این گیاه زرد شده، و ممکن است بیماری قارچی نیز بر روی برگ‌های آن ایجاد شود.

خاک مناسب: نوع خاک و مناسب بودن آن از هر نظر برای رشد بهتر و مناسب‌تر هر گلی حائز اهمیت می باشد. اما گل شاهپسند تنها گلی است، که نسبت به خاکی که در آن پرورش می‌یابد، چندان سخت گیر نیست. از این رو برای کاشت بذر گل شاهپسند می‌توانید از هر نوع خاکی استفاده کنید. البته خاک‌های زهکشی شده ای که بتوانند آب را به خوبی در خود نگه دارند، به رویش این گیاه زیبا کمک شایانی می‌کنند. به خاطر داشته باشید که اگر پس از کاشت بذر گل شاهپسند همیشه آن را مرطوب نگه دارید، ممکن است منجر به کاهش رشد بذر شده و پس از آن نیز گلدهی گیاه را کم کند. این مسئله را حتماً در زمان پرورش این گیاه در خانه مد نظر قرار داده، و بیشتر به آن توجه نمایید. یکی از بهترین مخلوط‌های خاک که می‌توانیم برای کاشت بذر گل شاهپسند مورد استفاده قرار دهیم، خاک برگ، پیت موس، پرلایت، کوکوپیت، و شن می‌باشد.

نحوه آبیاری گل شاهپسند : این گیاه به خشکی مقاومت دارد، ولی باید در اوایل رشد که گیاه جوان است، آبیاری منظم انجام شود. باید توجه داشت که درست است که می‌تواند خشکی را تحمل کند ولی آبیاری منظم، باعث افزایش گلدهی و کیفیت گل‌ها می‌شود. اگر هوا گرم باشد، باید گهگاهی آبیاری عمیق انجام شود.
نیاز خاکی گل شاه پسند : شاهپسند به خاک حساسیت ندارد فقط باید زهکش خاک مناسب باشد. رطوبت زیاد خاک باعث پوسیدگی ریشه می‌شود.
دما مناسب گل شاه پسند : این گیاه، گرما را به خوبی تحمل می‌کند، اما اگر هوای گرم همراه با خشکی اتفاق بیفتد، گلدهی کم می‌شود. از طرفی به سرما زیاد مقاومت ندارد و وقتی هوا سرد شود، گلدهی کاهش یافته و برگ‌ها زرد می‌شوند، حال اگر سرما، ناگهانی رخ دهد، برگ‌ها سیاه شده و گل‌ها قهوه‌ای شده و می‌ریزد و وقتی دما به صفر برسد، بخش هوایی می‌میرد، ولی طوقه زنده می ماند و با گرم شدن هوا دوباره رشد را از سر می‌گیرد.
نور مناسب گل شاه پسند : این گیاه به نور مستقیم نیاز دارد و اگر نور کم شود، بخصوص اگر با خشکی همراه باشد، گلدهی کاهش یافته و رنگ برگ‌ها بی‌رنگ می‌شود.
زمان گلدهی گل شاه پسند : گلدهی شاه پسند در مناطق گرمسیر، در تمام طول سال و در سایر مناطق، بسته به دما، در تابستان صورت می‌گیرد.

مراقبت‌ها از گیاه شاه پسند

• باید توجه داشت که میوه این گیاه سمی است.
• در زمان کار با این گیاه، حتماً باید دستکش استفاده نمود، چون شیره گیاه برای پوست حساسیت‌زا است.
• بهتر است یک لایه خاک برگ ضخیم در پای ساقه قرار گیرد تا تبخیر از سطح خاک کمتر شود.
• در کشت با قلمه، نباید آبیاری زیاد باشد زیرا قلمه می‌پوسد.

روش تکثیر بذر گل شاه پسند

یکی از گل‌های زیبایی که افراد زیادی به دنبال پرورش و کاشت بذر گل شاهپسند باشند. تکثیر اصلی از طریق بذر انجام می‌شود؛ بذر گل شاه پسند را می‌توان مستقیم در زمین پس از رفع یخبندان یا داخل خانه 6–8 هفته پیش از آخرین سرما نشاء گرفت. جوانه‌زنی معمولاً بین 4 تا 15 روز رخ می‌دهد و دمای ایده‌آل برای جوانه‌زنی حدود 22–26 درجه سانتی‌گراد است.

• کاشت داخل: استفاده از مخلوط پیت‌ماس یا خاک سبک استریل، عمق سطحی (بذرهای شاه پسند نیاز به نور مختصر برای جوانه‌زنی ندارند اما نباید خیلی عمیق کاشته شوند).
• کاشت مستقیم: پس از رفع خطر یخبندان، بذرها را در عمق 0.5–1 سانتی‌متر و با فاصله 15–25 سانتی‌متر بکارید تا بوته‌ها فضای تنفس داشته باشند.
• نکته عملی: برای بوته‌های پرگل‌تر، نوک ساقه‌ها را زمانی که به 10–12 سانتی‌متر رسیدند، جدا کنید—این کار باعث شاخه‌دهی بیشتر می‌شود.

طرز تکثیر و پرورش بذر گل شاهپسند

برای تکثیر و کاشت بذر گل شاهپسند می‌توانید از روش یا قلمه زنی استفاده کنید. اما اصولاً میزان جوانه زنی بذرهای شاهپسند پایین می‌باشد. که همین مسئله باعث می‌شود تا برای تکثیر این گیاه، از اطراف بذر پوشش گوشتی میوه را جدا کنید و سپس آن را بکارید. که در این روش نیز ممکن است بیش از نیمی از بذرهای قابل کشت، جوانه زنی نداشته باشند. باری این که میزان جوانه زنی بذرهای را افزایش دهید، بهتر است ابتدا آنها را در آب بخیسانید. پیش از کاشت بذر گل شاهپسند آنها را حتما به گونه‌ای مراقبت کنید، که جوانه زنی داشته باشند. تا پس از کاشت نیز با سرعت بیشتری رشد نموده و به گلی زیبا تبدیل شوند. به خاطر داشته باشید بذرهایی که به هیچ عنوان آب را به خود جذب نمی‌کنند، هیچ شانسی برای جوانه زنی نخواهند داشت. این بذرها را باید در بستری سبک که رطوبت را در خود دارد بکارید.
پس از کاشت بذر گل شاهپسند بر روی بذرها لایه‌ای نازک از شن استفاده کنید. به گونه ای که خیلی روی بذرها پوشانده نشود. حال باید این گل را در برابر نور قرار دهید. تا به خوبی رشد کند. دمای مورد نیاز برای رشد و پرورش این گیاه، 24 درجه سانتیگراد است. یکی دیگر از روش‌های پرورش گل شاهپسند، قلمه زنی است. مسلماً این روش را می‌توانیم آسان‌تر از روش کاشت بذر گل شاهپسند به شمار آوریم. زیرا دیگر نیازی نخواهیم داشت تا این گیاه را پیش از کاشت به صورت جوانه زنی درآوریم. بهترین زمان برای قلمه زنی گل شاه پسند، اواخر تابستان یا در طی پاییز می‌باشد. برای این عمل بهتر است برگ‌های پایین قلمه را حذف کرده و آنها را در مخلوطی از خاک برگ، کوکوپیت، شن یا خاک برگ و پرلیت قرار دهید.  

نگهداری و مراقبت از بذر گل شاه پسند

برای اینکه از بذر گل شاه پسند تا گل‌دهی کامل نتیجه مطلوب بگیرید، رعایت چند اصل ساده کافی است. خاک باید مرطوب اما دارای زهکشی خوب باشد. آبیاری را به‌صورت منظم ولی سطحی انجام دهید و از غرقاب شدن خودداری کنید تا از پوسیدگی ریشه جلوگیری شود.

• نور: بهترین ترکیب، نور صبحگاهی و سایه عصر است؛ در مناطق خنک‌تر می‌توان آفتاب کامل هم داد.
• خاک و کود: خاک لومی با افزودن کمپوست؛ کود متعادل با مقدار نیتروژن متوسط (از کوددهی سنگین نیتروژنی پرهیز کنید تا گلدهی کاهش نیابد).
• فضای کاشت: فاصله حداقل 15–20 سانتی‌متر بین بوته‌ها برای گردش هوا و کاهش بیماری‌های قارچی.

کاربردهای بذر گل شاه پسند

از بذر گل شاه پسند معمولاً برای:

• حاشیه‌بندی مسیرها و بین گل‌ها
• گلدان‌ها و فلاورباکس‌ها
• ترکیب در تخت‌های گل و باغ‌های صخره‌ای
• استفاده در فضای باز و دکور موقت

آیا می‌خواهید باغچه رنگی و کم‌زحمتی داشته باشید؟ بذر گل شاه پسند یک پاسخ ساده و سریع است.

مقاومت و تحمل‌پذیری بذر گل شاه پسند

شاه پسند نسبت به گرما مقاوم است اما تحمل سرمای شدید را ندارد—در مناطق سردسیر به‌صورت یک‌ساله کشت می‌شود. نسبت به خشکی دوره‌ای مقاوم است اما برای گلدهی مطلوب نیاز به آبیاری منظم دارد. زهکشی ضعیف عامل اصلی مشکلات و پوسیدگی ریشه است.

آفات بذر گل شاه پسند

آفات رایج شامل شته‌ها، کنه‌های تارعنکبوتی و گاهی سوسک‌های گل است. برای کنترل این آفات از روش‌های زیر استفاده کنید:

• شستشوی فیزیکی با آب
• استفاده از صابون حشره‌کش یا روغن باغبانی
• تشویق حشرات مفید (کفشدوزک، زنبورهای پارازیتوئید)

نگران شدید؟ یک اسپری آب قوی و تکرار هفتگی اغلب برای کنترل اولیه کافی است.

بیماری‌های بذر گل شاه پسند

بیماری‌های قارچی مثل سفیدک پودری، کپک خاکستری (Botrytis) و پوسیدگی ریشه شایع هستند. پیشگیری بهتر از درمان است:

• فاصله مناسب کاشت و تهویه
• آبیاری از پایه و جلوگیری از خیس شدن طولانی برگ‌ها
• استفاده از خاک با زهکشی خوب
• حذف بخش‌های آلوده و مصرف قارچ‌کش در صورت نیاز

خرید بذر گل شاه پسند

در خرید بذر گل شاه پسند به موارد زیر دقت کنید: اصالت فروشنده، تاریخ تولید/انقضا، بسته‌بندی خشک و سالم و تنوع رقم. اگر می‌خواهید گارانتی جوانه‌زنی داشته باشید، از فروشندگان معتبر یا بسته‌های تضمینی خرید کنید.

• بررسی درصد خلوص و تاریخ انقضا
• انتخاب رقم مناسب ارتفاع و رنگ
• نگهداری در بسته‌بندی اولیه تا زمان کاشت

نکات مهم در نگهداری بذر گل شاه پسند

برای نگهداری طولانی‌مدت بذر گل شاه پسند آن‌ها را در جای خشک، خنک و تاریک قرار دهید؛ دمای ایده‌آل یخچال (حدود 4–10 درجه سانتی‌گراد) است اما حتماً بذرها را در ظرف دربسته و از تماس با مواد غذایی جدا نگهدارید. رطوبت قاتل بذر است؛ از سیلیکاژل کوچک در بسته‌بندی خانگی می‌توان استفاده کرد.

نتیجه‌گیری

بذر گل شاه پسند با ترکیب سادگی کشت، گلدهی طولانی و تنوع رنگی، یک انتخاب هوشمندانه برای هر باغبان است. از کاشت در گلدان تا حاشیه‌بندی گسترده، بذر گل شاه پسند به‌سرعت فضای شما را زنده و رنگین می‌کند. اگر به‌دنبال بازدهی بالا و مراقبت کم‌زحمت هستید، همین امسال بذرها را تهیه کنید، کمی زمان و مراقبت بدهید و از نمایش گل‌ها لذت ببرید.

نکته پایانی: پیش از کاشت، شرایط اقلیمی و قوانین خودمحافظتی منطقه‌تان را بررسی کنید تا در صورت طبیعی‌شدن یا تهاجم محلی، مدیریت مناسب اعمال شود.