زیره سبز یک گیاه از خانواده جعفری ها با گل های سفید و صورتی رنگ چتری شکل و دارای طبیعت گرم و خشک است. از دانه ها یا میوه های زیره سبز برای مصرف خوراکی و به عنوان یک ادویه خوش طعم در آشپزخانه و همچنین جهت بهره‌وری دارویی و درمانی استفاده می‌شود.

نام فارسی:زیره سبز
خاستگاهشرق منطقه مدیترانه و هند
نام انگلیسی:CUMIN
نام علمی:CUMINUM CYNINUM
خانواده:APIACEAE – چتریان
نامهای دیگر:کمون ، سنوت

مشخصات:

زیره سبز گیاهی علفی و یکساله به ارتفاع ۳۰ تا ۵۰ سانتیمتر است. ساقه این گیاه باریک، صاف، منشعب و بلند است. هر شاخه به شاخه های هم اندازه ای انشعاب پیدا می کند. برگها بلند، مرکب و پر مانند بوده که هر برگ از برگچه های نخ مانند تشکیل می شود. گلها کوچک، سفید یا صورتی بوده که در گل‌آذینهای چتری ظاهر می شود. میوه از نوع فندقه است که در آن یک بذر قرار دارد. بذر زیره ۸ شیار دارد که مجاری روغن آن به حساب می آید. بذرها دوکی شکل و به رنگ زرد- قهوه ای هستند.

شرایط نگهداری و پرورش زیره سبز:

خاک: زیره به خاکهای حاصلخیز، ماسه ای لومی و با تهویه و زهکش مناسب نیاز دارد. pH مناسب خاک برای زیره سبز ۶٫۸ تا ۸٫۳ است. زیره به شوری خاک حساس است.

آبیاری: معمولا زیره نسبت به سایر اعضای این خانواده به آبیاری کمتری نیاز دارد. زیره سبز به خشکی، نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری مقاوم است.

دما: زیره سبز به آب و هوایی خشک و معتدل نیاز دارد. در دماهای پایین رنگ برگها به بنفش تغییر می کند. دماها بالا نیز می تواند دوره رشد را کوتاه و سبب زود رسیدن محصول شود که در اینصورت کیفیت آن کم می شود. زیره به سرما حساس است و با پاشیدن اسید سولوفوریک بر روی آن یا آبیاری، آن را از خسارت سرمازدگی حفظ کرد. دمای جوانه زنی بذر زیره سبز ۲ تا ۵ درجه است.

آفات و بیماری ها:

از آفات مهم زیره سبز می توان به شته ها اشاره کرد که در مرحله گلدهی به گیاه حمله می کنند. شته ها باعث می شوند گیاه زرد و ضعیف شده و در نتیجه عملکرد را کم می کنند. آفت مهم دیگر کرمهای ریزی هستند که از برگهای جوان تغذیه می کنند.

زیره سبز به پوسیدگی ناشی از آلترناریا و فوزاریوم حساس است. معمولا خسارت ناشی از فوزاریوم شدیدتر بوده و در حدود ۸۰% محصول را می تواند از بین ببرد. فوزاریم از بذر آلوده و یا خاک آلوده منتقل می شود. آلترناریا نیز به صورت لکه های قهوه ای تیره رنگ بر روی برگها ظاهر می شود. در آب و هوای مرطوب و ابری شیوع این بیماری بیشتر است. پوسیدگی خاکستری نیز در زیره سبز مشاهده می شود که سبب از بین رفتن رنگ بذرها می شود.

خواص زیره سبز:

 زیره سبز ضد تومور، ضد صفرا، ضد باکتری و ضد عفونی کننده است.

 برای مبارزه با عفونت های ویروسی و بیماری هایی از جمله سرماخوردگی یا آنفولانزا بسیار مفید است. 

• با کاهش احتمال ابتلا به هیپوگلیسمی و یا کاهش قند خون به جلوگیری از دیابت کمک کند. 

 دمنوش آن برای درمان برونشیت و برطرف کردن سوء هاضمه مفید است.

 درمان بی خوابی یکی از ویژگی های خاص زیره سبز است.

 به عنوان یک ماده طبیعی ضد پیری عمل می کند.

 باعث افزایش شیر مادران را در دوران شیردهی می شود.

 به عنوان یک ماده دفع کننده و ضد انعقادی عمل می کند و به دفع مخاط از راه ریه ها کمک می کند.

 زیره سبز یک افزودنی مغذی برای افراد مبتلا به کم خونی است.

 باعث افزایش ادرار و سم زدایی بدن می شود. همچنین برای رفع نفخ روده و معده بسیار مفید است.