آموزش قلمه زدن گیاهان

آموزش قلمه زدن گیاهان

قلمه زدن عبارت است از رشد و نمو و تکامل بعضی از قسمتهای گیاهی قطع شده از پایه اصلی.  برخی از گیاهان به دلیل ویژگی های خود به سادگی با قلمه گیری افزایش می یابند و در واقع سرعت ریشه زایی بالایی دارند. ولی تعدادی از گیاهان نیز به سختی و یا با کمک هورمون های ریشه زایی مخصوص قابلیت  تکثیر با قلمه را دارند. یک قلمه می‌تواند قطعه‌ای از ساقه، ریشه و یا برگ باشد. بطور کلی استعداد ریشه‌زایی از گونه‌ای به گونه دیگر فرق می‌کند. عوامل موثر در قلمه زنی بستگی به زمان برداشت قلمه ، سن گیاه ، شرایط محیطی ، رعابت نکات بهداشتی و … دارد.

قلمه زدن

قلمه ساقه به سه نوع قلمه خشبی یا قلمه چوبی، قلمه نیمه خشبی یا نیمه چوبی و قلمه نرم، علفی یا سبز تقسیم می شوند.

 

روش قلمه گیری صحیح از ساقه:

برای این نوع از قلمه گیری حدود ۱۵-۲۰ سانتی متر و یا حتی بیشتر (بسته به نوع قلمه) از ساقه را با قیچی یا چاقوی استریل و تمیز برش می دهید. نکته مهمی که باید توجه کنید این است که برش انتهای قلمه به شکل اریب باشد تا جذب آب راحت تر صورت بگیرد. توجه داشته باشید که قلمه چوب نرم نیاز به یک تا سه جفت برگ دارد تا بتواند مواد مورد نیاز خود را از فتوسنتز برگها بدست آورد.

سپس قلمه را در بستر تمیز و سبک مانند پرلیت، ماسه تمیز و یا حتی آب قرار می دهیم تا ریشه دار شود. اگر قلمه در بستر خاکی قرار دارد نیازمند رطوبت کافی است چرا که هنوز ریشه ای ندارد تا بتواند آب را از اعماق خاک جذب کند. می توانید قبل از قرار دادن قلمه در بستر کمی پودر قارچ کش به انتهای قلمه بزنید تا آلودگی به آن وارد نشود.

قلمه زدن چوب نرم:

قلمه چوب نرم از ساقه های نازک و نرم که در سال جاری رشد می کنند تهیه می شود. برای این نوع از قلمه گیری حدود ۱۰-۱۵ سانتی متر از ساقه کافی است. گیاهان آپارتمانی مانند شمعدانی، بگونیا، میخک، حسن یوسف و دیفن باخیا از طریق قلمه چوب نرم تکثیر می شوند.

قلمه زدن نیمه خشبی:

در این نوع قلمه گیری نیازی نیست دو جفت یا بیشتر برگ وجود داشته باشد. ولی بودن برگ می تواند به ریشه زایی کمک بیشتری کند. قلمه نیمه خشبی در طول سال می تواند انجام بگیرد، ولی اواخر بهار شرایط ریشه زایی بهتر است. برخی از درختچه های زینتی مانند کاملیا از این طریق تکثیر می شوند.

قلمه زدن

قلمه زدن خشبی:

قلمه زدن خشبی در فصلی که برگ روی گیاه وجود ندارد، یعنی در فصل پاییز و زمستان و از شاخه های فصل جاری گرفته می شود. اگر قلمه گیری زودتر از این زمان انجام شود، به دلیل اینکه جوانه ها به خواب می روند، ریشه زایی انجام نمی شود.

قلمه زدن خشبی طول بیشتر از دو نوع قلمه دیگر و حدود ۵۰ سانتیمتر دارند.بهتر است برش انتهایی قلمه در نزدیکی جوانه یا گره باشد تا ریشه زایی سرعت یابد. ریشه زایی این نوع از قلمه ها سخت تر است. قلمه خشبی را می توانید برای گیاهانی مانند یاس زرد، پیچ امین الدوله و گل سرخ به کار ببرید.

قلمه برگ

بعضی از گیاهان را از طریق قلمه برگ می‌توان تکثیر کرد. این نوع گیاهان استعداد تولید جوانه‌ها و ریشه‌های اتفاقی را در برگهای خود دارند و از این خاصیت استفاده نموده و برگهای آنها را با دمبرگ و پهنک برگ در بستر مرطوب و هوای مرطوب قرار می‌دهند. مانند بنفشه آفریقایی ، بگونیارکس ، سانسوریا.

قلمه ریشه

بعضی از گیاهان در روی ریشه‌های خود تولید جوانه‌های اتفاقی می‌نمایند که با بهره گیری از این خاصیت اقدام به ازدیاد از طریق قلمه ریشه می‌گردد. لازم به یادآوری است که کلیه گیاهانی که استعداد پاجوش دادن را دارند امکان قلمه زدن ریشه را نیز دارند مانند شقایق.

قلمه زدن

عوامل موثر بر ریشه زایی قلمه ها

رطوبت: عاملی است که ظهور و رشد ریشه‌ها بوجود آن بستگی دارد.

تهویه: شرط اساسی تشکیل ریشه در قلمه‌ها بوده و این مسئله نقش اکسیژن را در ریشه زایی روشن می‌نماید.

نور شدید و روزهای بلند: به جهت افزایش شدت فتوسنتزی ریشه زایی قلمه‌ها را تحریک می‌کند.

دما: در دمای ۲۵ درجه سانتیگراد تشکیل ریشه‌های قلمه‌ها تشدید می‌شود.

قندها: قدرت ریشه زایی قلمه‌ها را افزایش می‌دهد.

عنصر B (بر): ریشه زایی قلمه‌ها را تحریک می‌کند.

قلمه زدن

چند نکته در مورد انتخاب و نگهداری قلمه ها

۱- ساقه های سالم و بدون بیماری را انتخاب کنید.

۲- می توانید برای بهبود شرایط محیطی یک کیسه روی قلمه ها قرار دهید تا ریشه زایی سریعتر اتفاق بیفتد. البته این روش برای قلمه هایی که در بستر غیر آبی هستند، پیشنهاد می شود.

۳- افزایش دما از قسمت انتهایی قلمه باعث احتمال ریشه زایی می شود که به آن “سیستم پاگرمایی” می گویند.

۴- اگر قلمه را از قسمتی از گیاه بگیرید که به ریشه نزدیکتر است، احتمال ریشه زایی بیشتر می شود.

۵- قلمه گیری در زمان گلدهی گیاه، احتمال موفق شدن قلمه و ریشه زایی را کاهش می دهد.

۶- هورمون ها را می توان برای افزایش ریشه زایی قلمه ها به کار برد. هورمون اکسینی ریشه زایی قلمه را بیشتر می کند ولی هورمون سیتوکینین و جیبرلینی تاثیر منفی دارند.

۷- قدرت ریشه‌زایی قلمه‌های تهیه شده از نهال صغیر به مراتب بیشتر از قلمه‌های تهیه شده از نهال بالغ است.

۸- وجود جوانه سالم و دور بودن جوانه از محل ریشه‌زایی اثر مساعدی در ریشه زایی دارد.

۹- آلوده بودن عضو مورد تکثیر به امراض ویروسی همواره نتیجه منفی روی ریشه زایی دارد.

۱۰- ذخایر هیدراتهای کربن و خشبی شدن برای قلمه‌های خشبی عوامل مساعدی در ریشه‌زایی است.

۱۱- سالم بودن قلمه از نظر سرما زدگی ضروری است.

۱۲- قلمه‌های علفی بهتر از قلمه‌های خشبی ریشه‌دار می‌شوند.

پیام خود را بنویسید

ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نوشته های مرتبط

در صورت موجود شدن اطلاع بده ما به محض موجود شده کالا در نازبو به شما اطلاع خواهیم داد. تنها کافی است آدرس ایمیل معتبری را در فرم زیر وارد کنید
آدرس ایمیل تعداد ما آدرس ایمیل شما را در اختیار کسی قرار نخواهیم داد

کلیدواژه خود را وارد کنید