بالنگو؛ معرفی گیاه بالنگو، کاشت بذر، برداشت و تفاوت با تخم شربتی

بالنگو گیاهی یک‌ساله از خانواده نعناع است که دانه‌های کوچک سیاه و براقش در آب لعاب می‌دهد و در شربت‌های سنتی ایرانی استفاده می‌شود. بذر بالنگو را اسفند و فروردین (یا مهر و آبان در مناطق گرم) نیم تا یک سانتی‌متر زیر خاک بکارید؛ ۵ تا ۱۰ روز بعد سبز می‌شود. بالنگو در بهار گل‌های بنفش یا آبی کمرنگ می‌دهد و در اواخر خرداد و تیر، وقتی خوشه‌ها خشک و قهوه‌ای شدند، دانه‌هایش برداشت می‌شود. گیاهی کم‌توقع و مقاوم به خشکی است.

گیاه بالنگو چه شکلی است؟

بالنگو بوته‌ای ۲۰ تا ۵۰ سانتی‌متری با ساقه چهارگوش، برگ‌های دندانه‌دار و کمی کرک‌دار است که مثل گیاهان خانواده نعناع کمی معطر است. گل‌هایش کوچک و لوله‌ای، به رنگ بنفش، آبی کمرنگ یا سفید و در چرخه‌های پشت سر هم روی سنبله‌ها باز می‌شوند. بعد از گلدهی، داخل کاسه گل‌ها ۴ دانه کوچک تشکیل می‌شود. در ایران بالنگو در مناطقی مثل فارس، کرمان، خراسان و آذربایجان کشت می‌شود و «بالنگو شیرازی» نام آشنایی است.

تفاوت بالنگو، تخم شربتی و خاکشیر

برای آشنایی بیشتر با خاکشیر، مطلب نقش گیاه خاکشیر را بخوانید.

زمان کاشت بالنگو

روش کاشت بذر بالنگو

مراقبت از بالنگو

• آبیاری: کم‌آب‌خواه؛ در کاشت پاییزه بارش زمستان کافی است و در بهار ۲ تا ۴ آبیاری در زمان ساقه‌دهی و گلدهی عملکرد را بالا می‌برد.
• کود: نیاز کمی دارد؛ کمی کود دامی پوسیده قبل از کاشت کافی است.
• علف هرز: در هفته‌های اول وجین کنید؛ بالنگوی جوان رقیب ضعیفی است.
• آفات: شته گاهی روی سرشاخه‌ها دیده می‌شود؛ روش طبیعی مقابله با شته کافی است.

برداشت و نگهداری تخم بالنگو

وقتی بیشتر سنبله‌ها قهوه‌ای و خشک شدند و دانه‌ها با تکان دادن صدا دادند، بوته‌ها را صبح زود (برای جلوگیری از ریزش دانه) ببرید. آن‌ها را روی پارچه در سایه چند روز خشک کنید، بعد بکوبید و با الک و باد دادن، دانه‌ها را از کاه جدا کنید. تخم بالنگو را در ظرف دربسته، خشک و خنک نگه دارید؛ تا یکی دو سال کیفیتش حفظ می‌شود.

بالنگو کنار گیاهان دارویی دیگر مثل بابونه، انیسون و ریحان یک باغچه دارویی و معطر می‌سازد.

سؤالات متداول

مطالب مرتبط

نقش گیاه خاکشیر در درمان سرطان و بیماری های دیگرخواص درمانی گیاه بابونهمعرفی گیاه انیسون و خواص دارویی آنکاشت ریحان (نازبو) در باغچه و گلدان + زمان کاشت و خواص ریحاناز بین بردن شتهمصرف بذر در هکتار